Ogen
Hoe ontstaan de oogletsels bij diabetes?
De meest bedreigende oogproblemen bij diabetes zijn de afwijkingen van het netvlies. Dit is de plaats waarop het binnenkomende licht valt en het beeld van wat men ziet wordt gevormd. Men kan dit vergelijken met de film in een fototoestel. Aantasting van het netvlies noemt men retinopathie. "Retina" betekent netvlies en "pathie" ziekte. In een eerste stadium beginnen de kleine bloedvaatjes te lekken, waardoor er wat vocht in het netvlies sijpelt. Meestal geeft dit geen enkele hinder. De oogarts kan het wel opmerken wanneer hij met een lichtje in het oog kijkt. Vandaar het belang van een jaarlijks oogonderzoek om dit tijdig op te merken.
In een volgend stadium slibben de kleine bloedvaatjes dicht. Zo ontstaat er op verschillende plaatsen van het netvlies zuurstoftekort. Hierdoor wordt het netvlies geprikkeld om snel nieuwe bloedvaatjes aan te maken. Maar haast en spoed is zelden goed. Deze nieuwe bloedvaatjes zijn van slechte kwaliteit. Ze barsten gemakkelijk met bloedingetjes als gevolg. Indien dit niet met laserstralen behandeld wordt, gaat dit van kwaad naar erger. De bloedingen worden alsmaar groter en er ontstaan littekens in het oog die het zicht sterk kunnen beperken en uiteindelijk blindheid kunnen veroorzaken.
Bij diabetes kunnen er zich ook suikerderivaten in de lens opstapelen. Hierdoor kan de lens uiteindelijk vertroebelen, waardoor op jongere leeftijd dan gewoonlijk staar (cataract) kan ontstaan.
Welke onderzoeken zijn nodig om tijdig oogproblemen te bemerken? Een jaarlijks onderzoek door een oogarts is geen overbodige luxe. De arts zal met een lichtje in je oogbal kijken. Hiervoor worden de ogen ingedruppeld met stoffen die de pupillen verwijden. Anders knijp je ze automatisch dicht om het felle licht te weren en kan de oogarts de binnenkant van je oog niet meer zien. Deze stoffen werken nog enkele uren na, waardoor je zicht minder goed is en fel licht slecht wordt verdragen. Het is dan onverantwoord om zelf je wagen te besturen. Laat je dus rijden.
De oogarts zal de ooglenzen nakijken op vertroebelingen (cataract) en het netvlies grondig onderzoeken om bloedvatafwijkingen, vocht en bloedingetjes op te sporen. Bij twijfel zal hij/zij een fluorescerende kleurstof inspuiten (in de arm). Lekkende bloedvaten kunnen dan veel gemakkelijker gevonden worden doordat de kleurstof eruit lekt. Na dit onderzoek zie je er erg ongezond uit omdat de kleurstof je huid en urine geel kleurt. Dit kan echter geen kwaad. Sommige mensen kunnen wel allergisch reageren op de kleurstof.
Ik zal toch zelf wel merken dat mijn ogen achteruitgaan? Neen, de oogarts kan veel vlugger dreigende oogverwikkelingen opsporen. Wanneer je het zelf merkt, is de oogaantasting al ver gevorderd. Wacht niet tot het te laat is!
Hoe gaat de behandeling met laserstralen in zijn werk? Laserstralen bestaan uit zeer geconcentreerd licht dat een schroeiend effect heeft op het netvlies. Hiermee kunnen de woekeringen van nieuwgevormde bloedvaten van slechte kwaliteit als het ware worden weggebrand. Daardoor treden er minder bloedingen op en wordt de rest van het netvlies beter van zuurstof voorzien. Zo kan meestal worden voorkomen dat het zicht verder achteruitgaat.
Is laserbehandeling pijnlijk? Laserbehandeling is meestal niet pijnlijk en tast het gezichtsvermogen weinig of niet aan. Uitgebreide laserbehandelingen duren lang en vragen veel concentratie, zowel van de oogarts als van de patiënt. Het resultaat loont evenwel de moeite. Na de behandeling heb je een grotere zekerheid dat er zich gedurende lange tijd geen nieuwe problemen zullen voordoen.
Hoe wordt cataract behandeld?
De troebele lens kan vervangen worden door een kunstlens. Dit gebeurt met een kleine chirurgische ingreep.
Ik zie vaak wat troebel. Heb ik een ernstige netvliesaantasting? Niet noodzakelijk! Dit kan ook het gevolg zijn van schommelende bloedsuikers. Wanneer de bloedsuiker te hoog ligt, komen er suikerderivaten in de lens terecht. De lens trekt dan vocht aan zoals een suikerklontje in een plas met water. Zo zwelt de lens en worden de lichtstralen sterker gebroken waardoor ze niet meer mooi samenvallen op het netvlies. Je ziet dan minder scherp. Dit is vervelend, maar verdwijnt vanzelf wanneer de bloedsuikerregeling verbetert. Het kan soms wel enkele weken duren. Koop ondertussen geen nieuwe bril, want als je opnieuw scherper ziet heb je voor niets veel geld aan een dure bril gespendeerd !